Druga edycja Zimowego Ptakoliczenia z Przyrodą dla Sosnowca zakończona. Który ptak wygrał?

Zimowe Ptakoliczenie z Przyrodą dla Sosnowca zakończone! Za nami drugi spacer ornitologiczny, którego zostałem inicjatorem na terenie Sosnowca. Niestety z uwagi na trwająca pandemię tegoroczna edycja przyjęła zmienioną formułę. Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków zaproponowało, aby przeprowadzić Ptakoliczenie z Dystansu. Wiem, że wielu z Was liczyło na wspólne liczenie ptaków. Szczególnie, że zeszłoroczna edycja wypadła fenomenalnie i cieszyła się dużym zainteresowaniem. Dlatego w tym roku czekało mnie nie lada wyzwanie.

W pierwszej kolejności za pośrednictwem mojego facebookowego fanpage-a Przyroda dla Sosnowca zaprosiłem wszystkich chętnych Sosnowiczan do przesyłania mi swoich obserwacji ptaków. Mogły to być spotkania z ptakami przy karmniku (w ogródku, w parku itd.) i w jego najbliższej okolicy. Zasady były bardzo proste, gdyż na obserwację wystarczyło poświęcić około godziny w dniach 29, 30 lub 31 stycznia 2021 roku.

Natomiast ze swojej strony postanowiłem wybrać trzy najbardziej reprezentatywne miejsca w Sosnowcu i to właśnie tam odbyło się moje Zimowe Ptakoliczenie. Jakie to lokalizacje? Przede wszystkim zanotowałem wszystkie gatunki i osobniki, które pojawiły się przy karmniku ustawionym na Niwce w ramach wygranego projektu: Przyroda dla Sosnowca: ścieżka edukacyjno-przyrodnicza. Latem karmnik ten został uszkodzony, ale dzięki pomocy MZUK Sosnowiec ponownie może on gościć ptaki pod swoim zielonym daszkiem przy ul. Kopalnianej i Dybowskiego.

Kolejnym miejscem był las zlokalizowany w rejonie ul. Kalinowej. Dzięki temu będziecie mogli zobaczyć większy przekrój gatunkowy awifauny w poniższym zestawieniu. Zaskoczeniem jest m.in. obecność strzyżyka i mysikrólika.

Jednak najważniejszym punktem tegorocznej edycji był spacer wokół sosnowieckich Stawików. W niedziele 31 stycznia 2021 roku, około godziny 09:30 rozpocząłem trasę, którą przemierzaliśmy rok temu. Dla przypomnienia, w zeszłym roku spacer rozpoczęliśmy od budynku Egzotarium (teraz w przebudowie) w kierunku Parku im. Kruczkowskiego i Stawików. Obeszliśmy zbiorniki wodne i nakarmiliśmy ptaki wodne. Trasa wynosiła około 2,5 km. Ta forma ptasiego liczenia jest dla mnie o tyle ważna, gdyż chciałem zachować ciągłość zbierania danych z tego miejsca. Na ich podstawie będę mógł ocenić tendencję zmian w obrębie liczby gatunków oraz liczebności osobników na przestrzeni poszczególnych lat. Niezmiernie cieszy mnie, że po raz kolejny o mojej inicjatywie napisało Twoje Zagłębie oraz Radio ESKA.

Na podstawie zebranych danych wykonałem zbiorcze zestawienie, które zostanie przekazane jako Karta Obserwacji z Dystansu dla OTOP-u. Relację z zeszłorocznej akcji przeczytacie tutaj: Zimowe Ptakoliczenie z Przyrodą dla Sosnowca.



Zanim przedstawię Wam tegoroczne zestawienie, napiszę Wam co to właściwie jest ptakoliczenie? Zimowe Ptakoliczenie (dawniej Zimowe Liczenie Ptaków w Parkach i Ogrodach) jest coroczną akcją, w czasie której każdy może notować, ilu przedstawicieli którego gatunku odwiedza jego karmnik, ogród, skwer przed blokiem czy okoliczny park. Liczenie przeprowadzić można indywidualnie, w gronie znajomych, czy też podczas bezpłatnej wycieczki ornitologicznej z przewodnikiem (tak było przed pandemią COVID-19). Więcej informacji znajdziecie tutaj: https://otop.org.pl/zimowe-ptakoliczenie/

Podsumowanie liczebności ptaków jakie udało nam się wypatrzeć.

PTAKOLICZENIE w SOSNOWCU (kolejność alfabetyczna):
bażant                  1
bogatka               44
czyż                      49
dzięcioł duży     8
dzięcioł zielony 2
dzwoniec            2
gawron                31
gil                          10
gołąb miejski      174
grubodziób         1
jastrząb                1
kawka                  99
kokoszka             4
kos                         25
kowalik                12
krogulec               1
krzyżówka          187
kwiczoł                 13
kormoran            6
łabędź niemy     61
łyska     325
mazurek              25
modraszka         31
mysikrólik          1
pełzacz ogrodowy      2
pełzacz leśny     1
pustułka              2
raniuszek pospolity        8
raniuszek czarnobrewy                 1
rudzik   1
sikora uboga      2
sierpówka           61
sójka      6
sroka     33
strzyżyk               1
szczygieł             7
śmieszka             126
wrona siwa        21
wróbel  16
zięba     5

Dało to w sumie 40 gatunków i 1406 osobników! Jest to fenomenalny wynik, gdyż odnotowaliśmy wzrost liczby gatunków i osobników (w ujęciu całościowym, w porównaniu do 2020 roku.). W zeszłym roku mieliśmy 24 gatunki i 762 osobniki. W minionym roku o tytuł lidera walczyły do samego końca dwa gatunki: łyska oraz kaczka krzyżówka. Zwycięzcą okazała się łyska, która pokonała swoją rywalkę o dwie sztuki (165 do 163 osobników). Natomiast w tym roku jeden gatunek okazał się bezapelacyjnym liderem. Zwyciężczynią jest łyska, której naliczyliśmy aż 325 osobników! tym samym jest to niemal dwukrotny wzrost liczebności w porównaniu z rokiem ubiegłym. Jako ciekawostkę dodam, że podczas sosnowieckiego, zimowego ptakoliczenia w 2020 roku , liczebność łyski stanowiła 17,78% całej obserwowanej w styczniu populacji . W całym kraju widziano wtedy zaledwie 928 osobników, z czego 165 ptaków w samym Sosnowcu! Jaki udział procentowy stanowić będą sosnowieckie łyski dowiemy się niebawem.


Na podium znalazła się również kaczka krzyżówka, która zaliczyła nieznaczny wzrost liczby osobników ze 163 na 187.

Kaczka krzyżówka (fot. E. Fic-Bartos)

Natomiast na trzecim miejscu znalazł się gołąb miejski (forma skalna). Jego populacja wzrosła z 81 osobników na 174!

Gołąb miejski – mieszaniec (fot. P. Bartos)


Z ciekawostek dodam, że na terenie Sosnowca pojawiły się kormorany, raniuszki czarnobrewe oraz ptaki drapieżne, których w zeszłym roku nie obserwowaliśmy. Podsumowując, w tym roku w zestawieniu:
pojawiło się 16 nowych gatunków ptaków,
aż 35 gatunków ptaków zanotowało wzrost liczebności osobników,
5 gatunków zaliczyło spadek liczebności osobników.


Niepokoi mnie zmniejszenie się liczebności: bogatek, czyży, grubodziobów, rudzików i wróbli. Tych ostatnich wielu z nas nie widziało od bardzo dawna (częściej widziane są teraz mazurki). O tendencji spadkowej i przyczynach takiego zjawiska pisałem tutaj: Czy wróbel zniknie z naszego otoczenia? Liczne zmiany w środowisku i nasza presja na otoczenie odbija się na ptakach.

Wyniki tegorocznego Zimowego Ptakoliczenia są bardziej rozbudowane w porównaniu do zeszłorocznej edycji. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki zliczania ptaków i rozłożenia edycji na 3 dni, w ostatni weekend stycznia. Bardzo cieszy mnie szerszy katalog zaobserwowanych gatunków ptaków. Dlatego też musimy pamiętać o regularnym dokarmianiu naszych skrzydlatych przyjaciół. Zmieniający się klimat spowodował, że z naszego miasta nie odleciały: zięby i pustułki. O ile te pierwsze potrzebują do przeżycia zimy ziarna, tak te drugie wymagają otwartych przestrzeni do polowań oraz montażu budek lęgowych na naszych budynkach. Zaskoczył mnie również fakt, że nieopodal Stawików zwiększyła się liczba kokoszek oraz to, że na Niwce zaobserwowałem samicę kosa o niecodziennym (jaśniejszym) ubarwieniu. Były też dwa negatywne przypadki. Pierwszy z nich to martwy jeż, który wybudził się ze snu zimowego (pisałem o tym na Facebooku), a drugi to martwy gołąb.

W tym miejscu chciałbym podziękować wszystkim, którzy zechcieli mi towarzyszyć podczas tegorocznej, ornitologicznej akcji. Wspaniale wiedzieć, że wokół mnie jest tylu pasjonatów, którym bardzo bliski jest los ptaków. Cieszę się, że wspólnie ze mną przyczyniacie się do zwiększania świadomości społecznej na temat rodzimej awifauny. Szczególne podziękowania dla: Ewy, Michała, Basi, Roberta, Justyny, Marcina i Artura.


Zimowe Ptakoliczenie jest już za nami, ale wiem, że nie była to ostatnia inicjatywa jakiej podjąłem się na terenie Sosnowca. Mam głowę pełną pomysłów, a przy Waszym wsparciu wiele z nich na pewno uda się zrealizować. Dlatego obserwujcie fanpage oraz blog i czekajcie na kolejne informacje! Już niedługo przedstawię Wam informacje na temat ochrony jednego z zagrożonych gatunków ptaków. Mam także nadzieję, że drugą edycję Wiosennego Ptakoliczenia przeprowadzę już w terenie wspólnie z miłośnikami przyrody. Trzymajcie mocno kciuki.


Autorami zdjęć są: Ewa Fic-Bartos, Barbara Netczuk, Artur Osiński, Robert Wojciechowski, Marcin Ziebro, Michał Bartos, Przemysław Bartos.

Zachęcam do przeczytania o:
Zimowym Ptakoliczeniu w 2020 roku oraz o Wiosennym Ptakoliczeniu w 2020 roku

Jedna myśl na temat “Druga edycja Zimowego Ptakoliczenia z Przyrodą dla Sosnowca zakończona. Który ptak wygrał?

Dodaj własny

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.

Blog na WordPress.com. Autor motywu: Anders Noren.

Up ↑

Create your website with WordPress.com
Rozpocznij
%d blogerów lubi to: