Jaki był 2020 rok? Wydarzenia, statystyki i wspomnienia

Zakończył się 2020 rok więc czas na podsumowanie. Był to rok, który mocno dał nam wszystkim w kość. Na ustach wszystkich było praktycznie jedno wyrażenie – pandemia COVID-19. Każdy z nas musiał zmienić nastawienie i odnaleźć się w nowej rzeczywistości. Jednak, czy w natłoku negatywnych informacji znalazło się coś, co odrywało nas, choć na chwilę od złych wieści? Niniejszy tekst stanowić będzie mini-kompedium z minionego roku. Telegraficzny skrót zawierać będzie: opis wydarzeń ze świata, wspomnienia ze zrealizowanych działań oraz garść statystyk z bloga i facebooka Przyroda dla Sosnowca. A wszystko to uzupełnione zostanie Waszymi propozycjami, które umieściliście pod wpisem na fanpage-u (link poniżej).


Artykuł podzielony zostanie na trzy bloki tematyczne: wydarzenia, inicjatywy oraz statystyki. Każdy z nich zawierać będzie po 4 punkty z najistotniejszymi faktami. Dwa pierwsze bloki zostaną przedstawione w sposób chronologiczny.

WYDARZENIA


1. Pożary w Australii

Koala stała się symbolem tragicznych wydarzeń w Australii (fot. Pixabay)

Już początek roku nie był dla nas łaskawy. Od listopada 2019 roku docierały do nas komunikaty o pożarach na całym świecie. Jednak apogeum tej strasznej sytuacji przypadało na styczeń 2020 roku. Z przerażeniem patrzyliśmy na śmierć setek tysięcy zwierząt. Symbolem tragedii zwierząt stała się koala. Wiele istot zginęło bezpośrednio w płomieniach, część w wyniku zniszczenia ich naturalnego środowiska, a inne z braku wody, pożywienia i schronienia. Prowadzone były zbiórki pieniędzy na rzecz ratowania zwierząt (np. adopcje w których brały udział również szkoły takie jak II LO im. Emilii Plater w Sosnowcu), a strażacy m.in. z Polski wyruszyli by nieść pomoc na dalekim kontynencie.

Tamte wydarzenia na świecie skłoniły mnie do przygotowania infografiki o pożarach, które dotknęły: Puszczę Amazońską, Syberię oraz Austarlię. Dane pochodzą z różnych źródeł (National Institute for Space Research, NASA, Global Forest Watch Fires oraz Lasów Państwowych), ale łączy je jedno. Skala problemu.

Często nie zdajemy sobie sprawy z tego, że nasze lokalne działania mają realny wpływ na inne zakątki świata. Dopiero, gdy media prezentują nam zdjęcia i filmy cierpiących zwierząt, coś w nas pęka i potrafimy się solidaryzować. Mam nadzieję, że ponadnormatywne pożary ujęte na grafice pomogą zobrazować to przed jak wielkim wyzwaniem stoimy. Potrzebna jest nie tylko głęboka refleksja, ale i podjęcie wszelkich działań mających na celu ratowanie naszej planety. Moje szersze stanowisko na temat kryzysu na Ziemi znajdziecie w artykule: Paradoks szczęścia, czyli jak człowiek niszczy planetę Ziemię.


2. Pandemia COVID-19

Niektóre zwierzęta wykorzystały pandemię i miały okazję zająć się tylko sobą.

Przez cały zeszły rok borykaliśmy się z problemem związanym z koronawirusem COVID-19, czyli inaczej Coronavirus Disease 2019. Dla przypomnienia jest to ostra choroba układu oddechowego, spowodowana zakażeniem wirusem SARS-CoV 2. Światowa Organizacja Zdrowia podaje, że to wirus RNA, należący do koronawirusów, który jest odpowiedzialny za aktualną światową pandemię. Przenoszony jest drogą kropelkową. Sytuacja związana z koronawirusem oddziałuje na nas wszystkich. Nie ma znaczenia, czy pośrednio, czy bezpośrednio, gdyż problem jest realny. Jednak w tym wszystkim często zapomina się o zwierzętach.

Pomimo negatywnych informacji dla nas ludzi, okazało się, że przyroda wypełniła pustkę zajmowaną przez nas. W miastach zaczęły pojawiać się sarny, jelenie i zające. Gdy zamknięto ruch drogowy to na ulicach miasteczka Llandudno w Walii pojawiło się stado dzikich kozłów, które poobgryzały miejscowe żywopłoty. Nawet pandy wielkie skorzystały na braku odwiedzających w zoo. Po długich 10 latach wspólnego przebywania Ying Ying i Le Le z ogrodu zoologicznego Ocean Park w Hongkongu spróbowali powalczyć o potomstwo. Więcej ciekawostek znajdziecie w moim wpisie: Zwierzęta w czasach pandemii koronawirusa

Czasy pandemii to trudny okres dla nas wszystkich. Nikt nie lubi ograniczeń, ale niektóre są niezbędne do tego, aby wrócić do normalności w późniejszym czasie. Dlatego i ja proszę Was o rozwagę i stosowanie się do wszelkich medycznych zaleceń. Kiedyś wrócimy do normalności.


3. Podpalenie w Biebrzańskim Parku Narodowym i zniszczenie dębu Rzeczypospolitej

W drugiej połowie kwietnia wybuchł pożar bagiennych łąk i lasu w tzw. basenie środkowym Biebrzańskiego Parku Narodowego. Akcja gaśniczo-ratownicza trwała tydzień i udało się ją zakończyć 26 kwietnia. Był to największy pożar w historii tego Parku Narodowego. Ogień objął powierzchnię ponad 5.526 ha, w tym 4.580 w granicach tej formy ochrony przyrody i 946 ha otuliny (enklawa Lasu Wroceńskiego). W tej powierzchni było 3.305 ha gruntów Skarbu Państwa i 2.221 ha gruntów prywatnych.

Niestety zginęło wiele ptaków, ssaków i innych zwierząt. Były to głównie młode osobniki, które po wykluciu, czy narodzinach nie miały szans uciec przed ogniem. Żywioł zniszczył unikatową, rzadką roślinność. Na początku roku oglądaliśmy takie obrazki w Australii, a później taką sytuację mieliśmy na swoim podwórku. Najgorsze w tym wszystkim jest to, że zawinił człowiek. Celowo, czy nieroztropnie… nie ma znaczenia. Przez głupotę ludzi płacą najbardziej bezbronne zwierzęta i rośliny. Pożar to najgorsza rzecz, która może przydarzyć się naturze…

W ostatnim miesiącu 2020 roku mieliśmy jeszcze jeden przypadek z podpalenia. Tym razem ofiarą stał się niemal pięćsetletni pomnik przyrody „Dąb Rzeczypospolitej” z rezerwatu Jar Brynicy na terenie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego. Nieznany sprawca doprowadził do unicestwienia dębu szypułkowego, którego wysokość oszacowano na 33 metry, a obwód w pierśnicy (na wysokości 1,3 m) na 650 cm. Dla mnie jest to o tyle dotkliwe, gdyż sam walczyłem o ustanowienie innego drzewa pomnikiem przyrody. Wiem z doświadczenia, że nie jest łatwo przejść przez całą procedurę, ale cel jest warty starań. Dzięki temu wiąz szypułkowy stał się symbolem walki o miejskie drzewa. O „Strażniku Kopalni” przeczytacie tutaj: Czy „Strażnik Kopalni” stanie się symbolem miejskich drzew?

4. Pożar odpadów w Sosnowcu i wybuchy w Bejrucie

Scena pożaru zarejestrowana przez Polsat News

Dokładnie 16 września 2020 roku Sosnowiec był na ustach wszystkich Polaków. Wszystko za sprawą pożaru w rejonie ul. Ostrogórskiej i Radocha. Pierwotnie podawano, że płoną pojemniki z nieznaną substancją. Natomiast po ugaszeniu pożaru, okazało się, że spłonęło 1100 pojemników z trucizną po produkcji lakierów. Słupy ognia i dymu widziane były na dużych odległościach. Sygnalizowali to mieszkańcy Piekar Śląskich, czy Zawiercia. Natomiast stacje monitorujące stan powietrza odnotowały wzrost stężenia pyłu zawieszonego PM 10 (przekroczenie wartości dopuszczalnej średnich stężeń 24-godzinnych pyłu zawieszonego na stacji w Zawierciu o 6%; a na stacji w Dąbrowie Górniczej, stężenie jednogodzinne pyłu PM10 zostało przekroczone i wynosiło 123 mikrogramy/ m3). Na temat wydarzeń z Sosnowca wypowiedziałem się w programie na żywo nadawanym w TVP Polonia. Moich wypowiedzi możecie posłuchać tutaj: https://www.tvp.info/49653954/21092020-1837 (materiał od 34 minuty – na pasku była wtedy godzina 19:12)

Przy okazji wydarzeń w stolicy Zagłębia, wielu ludzi zaczęło przywoływać sytuację z 4 sierpnia i 10 września, kiedy to w Bejrucie (Liban) wybuchło blisko 3 tysiące ton saletry amonowej (składowanej w porcie przez ostatnie 6 lat). Zginęło 190 osób, a ponad 6 tysięcy zostało rannych. 

O zagrożeniach i negatywnych skutkach działań człowieka można pisać wiele. Ironią w tym wszystkim jest to, że to co w danym momencie uważamy za problem, w kolejnym momencie już nim nie jest. Mamy skłonność do bagatelizowania działań z przeszłości i nie patrzymy perspektywicznie w przyszłość. Brak nam perspektywicznej analizy. Chłoniemy to co dają nam media i nie zastanawiamy się nad tym jakie kroki warto byłoby samemu podjąć.

INICJATYWY

  1. Zimowe i wiosenne ptakoliczenie.
Świstunka leśna (fot. B. Netczuk)


W minionym roku rozpocząłem spacery ornitologiczne. Pierwszy z nich dobył się 26 stycznia 2020 r. Bardzo się cieszę, że mogłem rozpropagować i przenieść do Sosnowca akcję Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków. Bardzo zaskoczył mnie pozytywny odbiór zarówno w przestrzeni mass mediów (Wyborcza.pl SosnowiecTygodnik Twoje ZagłębieAntyradioTVP3 Katowice), jak i liczby uczestników ornitologicznego spaceru. Cieszę się, że mogłem spotkać tak wspaniałych ludzi poza cyberprzestrzenią. Cały przebieg Zimowego Ptakoliczenia w Sosnowcu możecie przeczytać klikając w poniższy link: Zimowe Ptakoliczenie w Sosnowcu. Który ptak zwyciężył? Tam też dowiecie się, który ptak zwyciężył i jakie gatunki można spotkać wokół sosnowieckiego Egzotarium, które obecnie zmienia się w Zagłębiowski Park Linearny: Egzotarium i Park Bioróżnorodności. Dodam tylko, że stwierdziliśmy 24 gatunki i aż 760 osobników! Obecność jednego ptaka była dla nas zaskoczeniem, ale o tym dowiecie się z linku.

Idąc za ciosem, w dniach 9-10 maja minionego roku, zorganizowałem drugie liczenie ptaków. Wtedy to obchodziliśmy Światowe Dni Ptaków Wędrownych. Z tej okazji sympatycy profilu Przyroda dla Sosnowca oraz miłośnicy ptaków obserwowali naszych skrzydlatych przyjaciół. Pobiliśmy rekord pod względem liczby gatunków, ale niestety poszczególnych osobników było mniej. Całe zestawienie znajduje się pod tym linkiem: Wiosenne Ptakoliczenie z Przyrodą dla Sosnowca – który ptak zwyciężył? W sumie zaobserowaliśmy 71 gatunków ptaków i 643 osobników. Tymczasem zapraszam do lektury wpisu na blogu oraz odwiedzania strony OTOP-u, gdzie znajdują się raporty końcowy ze wszystkich ptasich spacerów w Polsce.


2. Sukces Smutnych Braci w konkursie Drzewo Roku i 3 lata Przyrody dla Sosnowca

Smutni Bracia (fot. R. Neuman – From the Sky)

Najpiękniejszym momentem w 2020 roku był dla mnie sukces Smutnych Braci. Awans do finałowej 16. corocznego plebiscytu Drzewo Roku stanowił dla mnie ogromną nobilitację i stał się osobistym sukcesem. Nasze buki walczyły o zaszczytny tytuł najbardziej unikatowego drzewa w Polsce. To olbrzymia promocja lokalnej przyrody oraz szansa do edukacji społeczeństwa w tematyce proekologicznej. A to wszystko dzięki plebiscytowi Klub Gaja, w którym każdy z nas mógł mieć swój udział.

Wywiad dla TVP Katowice o Smutnych Braciach

Przez cały czerwiec trwało zacięte głosowanie. Mobilizacja Sosnowiczan i przyjaciół Przyrody dla Sosnowca była zachwycająca i budująca. W dniu 1 lipca 2020 r. ogłoszono wyniki plebiscytu Drzewo Roku organizowanego przez Klub Gaja. Nasze sosnowieckie drzewa odniosły w nim niebywały sukces. „Smutni Bracia” znaleźli się na 3. miejscu i zdobyły olbrzymie poparcie liczące 4043 głosy. Co więcej, w 9. na 10. dotychczasowych edycji bylibyśmy na podium. A trzy edycje moglibyśmy nawet wygrać! 


W dniu 9 października 2020 roku odbyła się oficjalna gala wręczenia dyplomów za udział w konkursie. Jako zgłaszający drzewa oraz w imieniu wszystkich głosujących na Smutnych Braci wręczyłem organizatorom i zdobywcom pierwszego i drugiego miejsca upominki. A po powrocie z Warszawy udzieliłem szerszego wywiadu dla TVP Katowice – Pokój na Poddaszu: https://katowice.tvp.pl/50298267/pokoj-na-poddaszu-12102020 (26 minuta materiału, na pasku była wtedy 19:36).

3 lata Przyrody dla Sosnowca

Ten rok to także 3. rocznica powst️ania mojego bloga i fanpaga. Dokładnie 14 września 2017 roku oddałem w Wasze ręce profil 116 drzew dla Sosnowca, który przekształciłem w Przyrodę dla Sosnowca. Od tamtego czasu bardzo dużo się zmieniło. Udało nam się wspólnie stworzyć platformę wymiany wiedzy i doświadczeń. Okazało się, że miłośników przyrody jest znacznie więcej niż sądziłem. Wasze wsparcie i motywacja do działań pozwoliły mi na stawianie sobie nowych celów. To także dzięki Wam udało mi się: dwukrotnie wygrać Budżet Obywatelski w Sosnowcu z projektami „Przyroda dla Sosnowca: ścieżka edukacyjno-przyrodnicza” oraz „W zgodzie z przyrodą: trzy sposoby na aktywną Niwkę„, złożyć wnioski o utworzenie użytku ekologicznego dla czajek z rejonu Potoku Zagórskiego oraz pomnika przyrody dla wiązu szypułkowego – Strażnika Kopalni z ul. Kopalnianej, czy przeprowadzić zajęcia dla dzieci w Szkoła Podstawowa nr 29 w Sosnowcu i SP6 Sosnowiec. Kiedy startowałem z fanpagem nie sądziłem, że tyle osób będzie mi towarzyszyć w mojej drodze. To wspaniałe wiedzieć, że ktoś interesuje się tym co robię.

3. Ustanowienie pomnika przyrody dla wiązu i wyróżnienia w konkursie Gal – Ufamy Naturze

Strażnik Kopalni pierwszym pomnikiem przyrody od ponad 15 lat!

Po ponad roku starań, ten piękny wiąz szypułkowy stał się długo wyczekiwanym pomnikiem przyrody. Jeszcze niedawno mój wniosek, a dokładniej uchwała o objęciu drzewa ochroną prawną, znajdował się na biurku Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Katowicach. A 29 października 2020 r. Rada Miejska w Sosnowcu zagłosowała za objęciem „Strażnika Kopalni” ochroną pomnikową. Piękno tego drzewo odnajdziecie w artykule: Czy „Strażnik Kopalni” stanie się symbolem miejskich drzew?

Moje działania to także podkreślanie piękna przyrody. Aż 4 fotografie doceniono w tym roku w konkursie Gal – Ufamy Naturze. Jedno z moich ulubionych zdjęć możecie zobaczyć poniżej. Wykonane zostało minionego lata. Popołudnie na wsi. Początek zachodu słońca. Dookoła pola i łąki, a wszystko spowite załamującym się światłem tworzącym coś na wzór mgły. W tym wszystkim chabry zatapiające się w delikatnej sepi. Takie widoki zawsze przywołują w mojej pamięci dzieciństwo spędzone u dziadków. Nostalgia w otoczeniu naturalnej łąki. Więcej o fotografii przyrodniczej posłuchacie tutaj: https://katowice.tvp.pl/47239762/pokoj-na-poddaszu?

4. Porażka z użytkiem ekologicznym i w budżecie obywatelskim

Czajki mają przed sobą bardzo trudny czas

Niestety ten rok to także moje dwie osobiste porażki. Pierwsza z nich to nieudany start z projektem w Budżecie Obywatelskim. W 2021 roku przyjdzie mi ponownie walczyć o Niwkę. Czy tym razem uda się zrealizować projekt – „za-JERZY-sta Niwka – kolorowe miejsce na mapie Sosnowca„? Mam nadzieję, że tym razem będziemy mieli więcej szczęścia i determinacji w zbieraniu głosów. Pewne jest jedno musimy zdobyć więcej niż 290 głosów!

Pod koniec roku otrzymałem pismo od Rady Miejskiej w Sosnowcu, z którego dowiedziałem się, że w naszym mieście nie zostanie utworzony użytek ekologiczny dla czajki. Tak więc moja ponad roczna batalia o ochronę tych pięknych biało-czarnych ptaków dobiega końca. Mam poczucie porażki. Czy mogłem zrobić więcej? Na ten moment nie potrafię tego stwierdzić. Przykre jest to, że mając tak bogate dziedzictwo przyrodnicze i historyczne nie udaje się go wyeksponować i ochronić. Jedno jest pewne, czajki potrzebuja naszej pomocy.

STATYSTYKI


  1. Najpopularniejsze wpisy na blogu

W 2019 roku blisko 15 tysięcy odbiorców poświęciło swój czas na czytanie moich przemyśleń, popartych naukowymi danymi i własnymi obserwacjami. Rok 2020 przyniósł przełom i wzrost zainteresowania moimi artykułami. Mój blog odwiedziło 33 046 osób! Wśród najpopularniejszych wpisów znalazły się:

Top 10 najczęściej czytanych artykułów:
1 miejsce: Paradoks szczęścia, czyli jak człowiek niszczy planetę Ziemię (awans z 4 miejsca na 1!)
2 miejsce: Skąd przybyła do Polski sierpówka? (nowy wpis w 2020 roku)
3 miejsce: Sosnowiecka Górka Środulska (utrzymane 3 miejsce)
4 miejsce: „Smutni Bracia” z Sosnowca powalczą o tytuł Drzewa Roku! (nowy wpis w 2020 roku)
5 miejsce: Niwka – zapomniana dzielnica Sosnowca (nowy wpis w 2020 roku)
6 miejsce: Raniuszek – ruchliwa piękność z długim ogonem (awans z 10 miejsca na 6!)
7 miejsce: Zagłębiowski Park Linearny: Egzotarium i Park Bioróżnorodności (nowy wpis w 2020 roku)
8 miejsce: Okres lęgowy ptaków (nowy wpis w 2020 roku)
9 miejsce: Zwierzęta w czasach pandemii koronawirusa (nowy wpis w 2020 roku)
10 miejsce: Żuraw – król bagien o mglistej przyszłości (spadek z 5 miejsca na 10)
oraz Jak wybrać odpowiednią budkę lęgową? (nowy wpis w 2020 roku)

Na dziesiątym miejscu jest podwójny remis. Oba wpisy otrzymały taką samą liczbę wyświetleń. Wszystkie wpisy miały minimum tysiąc odbiorców.

2. Najpopularniejsze wpisy na fanpage-u

W 2020 roku portal Facebook przyjął nowy system wyświetlania postów swoim użytkownikom. Algorytm spowodował wyraźny spadek zasięgów od sierpnia 2020 roku. Mimo to udało się Was zainteresować przyrodniczymi treściami. Wasze top 10 wygląda następująco:

Top 10 najczęściej wyświetlanych postów:
1 miejsce: Wystartowało głosowanie na „Smutnych Braci” (ponad 17 060 wyświetleń!)
2 miejsce: NIE ZAPOMINAJMY O SWOICH OKOLICACH (ponad 13 870 wyświetleń!)
3 miejsce: Wiewiórki bez naturalnego domu (ponad 11 480 wyświetleń!)
4 miejsce: APEL DO MIESZKAŃCÓW SOSNOWCA I DZIELNICY NIWKA (ponad 10 870 wyświetleń!)
5 miejsce: Pełna mobilizacja
6 miejsce: Co dalej z czajkami w Sosnowcu?
7 miejsce: Łąka kwietna na Niwce
8 miejsce: Opis gry Na Skrzydłach
9 miejsce: Pozostały ostatnie dni głosowania na „Smutnych Braci”
10 miejsce: Połowa głosowania na Smutnych Braci

Wasze największe zainteresowanie wzbudziło głosowanie na Smutnych Braci. Aż 4 z 10 najpopularniejszych wpisów dotyczą konkursu Drzewo Roku. Ta mobilizacja napawa mnie optymizmem i pokazuje jaka siła w nas drzemie.

Dodatkowo dziękuję Wam, że odwiedzacie mój profil na Instagramie. Powoli raczkuje w tej sferze, ale dzięki Wam będę go rozwijał. Już teraz widzę, co Was najmocniej zaciekawiło. Była to recenzja pięknej opowieści „Niedźwiedź i słowik”.

Na YouTubie najczęściej oglądaliście film na temat Górki Środulskiej. W tym momencie powstaje tam Zagłębiowski Park Sportowy. Inwestycja ta wzbudza wiele kontrowersji. Dlatego tak dużo ludzi szuka informacji o tym jak kiedyś wyglądało to miejsce.

Jak na tak trudny rok, był on dla mnie bardzo pracowity i niezwykle twórczy. To niezwykle budujące, że chcecie iść ze mną dalej. Walka o przyrodę jest niczym maraton. Dzięki temu mam świadomość, że wiele z tego co niezrealizowane, czeka na odpowiedni moment. Dzięki Waszemu wsparciu na pewno się uda!

Podsumowania z poprzednich lat znajdziecie klikając na konkretny rok: 2018 oraz 2019.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.

Blog na WordPress.com. Autor motywu: Anders Noren.

Up ↑

Create your website with WordPress.com
Rozpocznij
%d blogerów lubi to: